Home ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΤΟ ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ ΤΟ 1920 ΚΑΙ 101 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ

ΤΟ ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ ΤΟ 1920 ΚΑΙ 101 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ

Έχουν περάσει 101 χρόνια, από τότε που γεννήθηκε πραγματικά η ραδιοφωνία.

Πολύ πιο πρίν Το 1887, ο Γερμανός Heinrich Hertz (Χάινριχ Χερτζ), απέδειξε πρώτος τη φυσική ύπαρξη των ραδιοκυμάτων. To 1895 o ιταλός Gulielmo Marconi (Γκουλιέλμο Μαρκόνι), έφερε σε πέρας παρόμοια πειράματα και το 1896 έκανε πρώτος επίδειξη ραδιοφωνικής επικοινωνίας από την οροφή των κεντρικών γραφείων των Γενικών Ταχυδρομείων στο Λονδίνο, προς την πεδιάδα του Salsbury (Σάλσμπερι) στη νοτιοδυτική Αγγλία, μια απόσταση 2km. H πιο συναρπαστική επίδειξή του ήταν το 1901 όταν απέδειξε ότι μπορούσαν να σταλούν ραδιοφωνικά μηνύματα επάνω από τον Ατλαντικό, μεταξή Corwale και Newfoundland (Κορνουάλης και Νιουφάουντλαντ), μια απόσταση 3200 km περίπου.

Το πρώτο αμερικάνικο ραδιοφωνικό πρόγραμμα μεταδόθηκε από τον πειραματικό ραδιοφωνικό σταθμό του Reginald A. Fessenden (Ρέτζιναλτ Φέσσεντεν) στο Brand Rock της Μασσαχουσέττης, την παραμονή των Χριστουγένων του 1906. Το πρόγραμμα περιείχε μουσική από πλάκες φωνογράφου, σόλο βιολιού και ομιλία του ιδρυτή του. Πολλοί επίσης πειραματικοί σταθμοί άρχισαν να λειτουργούν όταν οι αναγκαίοι περιορισμοί, που υπήρχαν για τη χρήση διάφορων μηκών κύματος για πολεμικούς σκοπούς, άρθηκαν κατά το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου.

Μερικοί θεωρούν ότι η γέννηση της σύγχρονης ραδιοφωνίας έγινε το βράδυ της 2ας Νοεμβρίου του 1920, όταν ο σταθμός KDKA βγήκε στον αέρα ανακοινώνοντας τη νίκη των προεδρικών εκλογών από τον Harding, αντίπαλο του Cox. Οκτώ ραδιοφωνικοί σταθμοί είχαν τεθεί σε λειτουργία μέχρι το τέλος του 1921 και ένα χρόνο αργότερα υπήρχαν ήδη 564, προκαλώντας κάποια συμφόρηση στα ραδιοφωνικά προγράμματα.

Στην Αγγλία, η πρώτη επιτυχημένη εκπομπή φωνής έγινε το 1919. Μέχρι το 1921 είχαν εκδοθεί 150 άδειες ερασιτεχνικής εκπομπής ενώ το ίδιο έτος ο ίδιος ο Μαρκόνι άρχισε μεταδόσεις από τον Οίκο Marconi στο Λονδίνο, χρησιμοποιώντας το διακριτικό σήμα κλήσεως 2LO, που έγινε πολύ γρήγορα γνωστό. Μέσα σε λίγους μήνες το Βρετανικό Ταχυδρομείο κάλεσε σε συνάντηση τους κατασκευαστές της τότε αναπτυσσόμενης βιομηχανίας και επήλθε συμφωνία για το ξεκίνημα ενός συστήματος ραδιοφωνίας στη Βρετανία, που θα περιελάμβανε μόνο μια εταιρία, την Βρετανική Εταιρία Ραδιοφωνίας (British Broadcasting Corporation, το γνωστό BBC) και η οποία κατέχοντας το κυβερνητικό μονοπώλιο, άρχισε το 1922, με τρεις σταθμούς, μεταδόσεις στις μεγαλύτερες πόλεις, του Λονδίνου, του Μπέρμιγχαμ και του Μάντσεστερ, ενώ γρήγορα άνοιξε και άλλους επαρχιακούς σταθμούς. Τοπικές εμπορικές εκπομπές δεν επετράπηκαν παρά μονό το 1970, (παρότι το μονοπώλιο έσπασε με την ίδρυση της Ανεξάρτητης Αρχής Τηλεόρασης το 1954).

Στην Ευρώπη οι τακτικές εκπομπές άρχισαν το 1919 στη Χάγη της Ολανδίας το 1919. Πειραματικοί σταθμοί βγήκαν στον αέρα στη Δανία το 1921 και το Κρατικό Σύστημα Ραδιοφωνίας (State Broadvasting System) ξεκίνησε το 1925. Ραδιοφωνικές εκπομπές ξεκίνησαν στο Μόντρεαλ το 1920, στο Παρίσι το 1921 και στο Σύδνεϋ της Αυστραλίας το 1923, ενώ ο κατάλογος των χωρών που διέθεταν ραδιοφωνία μάκρυνε γρήγορα. Η Ινδία, η Βομβάη και η Καλκούτα διέθεταν σταθμούς το 1927.

Ο αριθμός των ραδιοφωνικών σταθμών αυξήθηκε σε όλο τον κόσμο από 600 περίπου κατά το τέλος του 1925, σε 1300 το 1935, ενώ υπήρχαν τουλάχιστο 10.000 σταθμοί στις αρχές της δεκαετίας του 1960. Παρά τις ατέλειες των πρώτων εκπομπών, τις μεγάλες δυσχέρειες στη λήψη του σήματος και τα οχληρά παράσιτα, ο αριθμός των ληπτών μεγάλωνε μέρα με τη μέρα καταπληκτικά και άρχισε να εμφανίζεται μια μορφή «ραδιοφωνικής επιδημίας», όπως χαρακτηριστικά ονομάστηκε η μανία που έπιασε τον κόσμο.

Στην ταχύτητατη εξάπλωση συνέβαλε και ο ραδιοερασιτεχνισμός, καθώς και οι διάφορες ραδιοηλεκτρικές εταιρίες, που για να αυξήσουν την κατανάλωση των προϊόντων τους, ίδρυσαν, με δικά τους έξοδα, ραδιοφωνικούς σταθμούς, που εξέπεμπαν προγράμματα κανονικά. Με υποστήριξη των εταιριών αυτών παράλληλα εκδόθηκαν πλήθος εκλαϊκευτικά περιοδικά, στα οποία δίνονταν και οδηγίες για τον τρόπο συναρμολόγησης δεκτών με εξαρτήματα, που διατίθεντο σε πολύ χαμηλές τιμές.

Όπως είχε προβλεφθεί, η συμφόρηση και η επικάλυψη των μηκών κύματος που ήταν σε χρήση, λόγω της ραγδαίας αύξησης των ραδιοφωνικών σταθμών, έγινε γρήγορα ένα σοβαρό πρόβλημα. Οι πρώτες διεθνείς συμφωνίες, που περιελάμβαναν ένα μεγάλο αριθμό κρατών, έγιναν το 1932 από τη Διεθνή Ενωση Τηλεπικοινωνιών, που δημιουργήθηκε γι’ αυτόν ακριβώς το σκοπό.

Κατά τις δεκαετίες του 1940 και 1950, διαπιστώθηκε η τεράστια σημασία που έχει όχι μόνο για την ψυχαγωγία των λαϊκών μαζών αλλά και για την άνοδο της πολιτιστικής τους στάθμης. Το στοιχείο αυτό μάλιστα έγινε αιτία να ενδιαφερθούν οι υπεύθυνες κυβερνήσεις των διαφόρων κρατών για τη συστηματική οργάνωση της ραδιοφωνίας.

Η ισχυρή επιρροή που μπορεί να ασκήσει το ραδιόφωνο στη φαντασία των ακροατών αποδείχτηκε ευρέως το βράδυ της 30ης Οκτωβρίου του 1938. Η ραδιοφωνική εκπομπή “The Mercury Theatre on the Air” μια ωριαίας διάρκειας θεατρική σειρά υπό την παραγωγή και τη διεύθυνση του Orson Welles. Τη νύχτα των Αγίων Πάντων, το πρόγραμμα περιείχε μια δραματοποίηση του “Πολέμου των Κόσμων”, του H.G. Wells, σχετικά με την κατάκτηση της Γης από τους Αρειανούς. Η παρουσίαση ήταν τόσο ρεαλιστική, ώστε, παρά τις διαβεβαιώσεις ότι επρόκειτο μόνο για ένα θεατρικό έργο, εκατομμύρια ακροατές πανικοβλήθηκαν μπροστά στην ιδέα τρομακτικών τεράτων και καιόμενων πόλεων.


Το ραδιόφωνο είναι ένα μαγικό μέσο επικοινωνίας! Επί σειρά δεκαετιών μπόρεσε να μεταφέρει συναισθήματα και να ταξιδέψει ακροατές με μουσικές, ιστορίες, φωνές και πάσης φύσης εκπομπές!

Είναι το μέσο που ψυχαγωγεί, ενημερώνει, σου κρατά συντροφιά στο αυτοκίνητο, στο γυμναστήριο, στις χαρές και τις λύπες! Είναι το εργαλείο που θα σου μάθει επιτυχίες, θα σε ενημερώσει για τα μουσικά δρώμενα, για τις καθημερινές πολιτικές εξελίξεις, το μέσο που θα σε πάει γήπεδο ή που θα σου χαρίσει αναμνήσεις με την επιλογή ενός αγαπημένου classic κομματιού που άκουγες στην εφηβεία σου!

Σήμερα η τεχνολογία και η ανάπτυξη διέκοψαν κάθε τι αυθεντικό που είχε η σχέση με τη βελόνα ή τη κεραία των FM! Την αμεσότητα, τον αυθεντικό ρομαντισμό, τις υπέροχες φωνές, τον αψεγάδιαστο λόγο, την προσωπική σχέση ακροατή και παραγωγού. Ελάχιστοι είναι εκείνοι που ακόμη το κρατάνε ρομαντικό.

Σήμερα κυριαρχεί το radio software, οι επιμελημένες λίστες με επαναλαμβανόμενες επιτυχίες κατά ριπάς ανά ημέρα, τα κοινότυπα jingles όπου όλα τα ραδιόφωνα είναι #1 στη πόλη και το άχρωμο στυλ σταθμών και το κέφι στο τσακίρ «ντέρτι».

Στα FM χάθηκε η μπάλα, διότι με γνώμονα την ακροαματικότητα χάθηκε η ποιότητα! Που είναι τα ραδιόφωνα που κουβαλούσαν χιλιάδες ακροατές στην έδρα τους για να γνωρίσουν τους παραγωγούς; Που σε μάθαιναν μουσικές γνώσεις σαν ζωντανή εγκυκλοπαίδεια, σου ετοίμαζαν αφιερώματα και σε έκαναν να ανακαλύψεις μουσικές από όλα τα χαρτογραφημένα μήκη και πλάτη της δισκογραφίας; Απλά εξαφανίστηκαν στον βωμό της μέτρησης, των δημοσίων σχέσεων και φυσικά της μικρής και ολοένα μικρότερης διαφημιστικής πίτας που διατηρεί εν ζωή πολλές συχνότητες.

Η ποιότητα ή η εξειδίκευση πέρασε πλέον στο ιντερνετικό και social media-(κό) ραδιόφωνο μαζί με τον ρομαντισμό αναπόφεκτα! Στο web radio βρίσκουμε πλέον τους άλλοτε ρομαντικούς του ραδιοφώνου που συνεχίζουν να ζουν με τον ψαγμένο ήχο, μεταδίδουν πραγματικά φανταστικές μουσικές και παρασύρουν ακροατές τόσο στην Live όσο και στην on – demand στόχευση και ακρόαση εκπομπών!

Σε αριθμούς να πούμε ότι σήμερα στην ΕΕ λειτουργούν περίπου 5017 επιχειρήσεις ραδιοφωνικοί σταθμοί, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, (στατιστική υπηρεσία της ΕΕ), 300 λιγότεροι από ό,τι το 2016. Το 2017, οι ραδιοφωνικές επιχειρήσεις δημιούργησαν 2,652 δισ. Ευρώ, ενώ σημείωσαν κύκλο εργασιών 5,192 δισ. Ευρώ.

Μεταξύ των Kρατών Mελών της ΕΕ, ο αριθμός των επιχειρήσεων ραδιοφωνικής μετάδοσης ποικίλει σημαντικά. Οι περισσότερες τέτοιες επιχειρήσεις καταγράφονται στην

Ισπανία με 963,

Ιταλία με 720,

Ελλάδα 622

Ουγγαρία 310

Πορτογαλία 293

Λουξεμβούργο 6,

Εσθονία 10,

Σλοβακία 16,

Λιθουανία 23

και στην Κύπρο 37.

Οι υψηλότερες αναλογίες ραδιοσταθμών κατά αναλογία πλυθησμού καταγράφηκαν στη Σλοβενία με 76 ραδιοφωνικές επιχειρήσεις ανά εκατομμύριο κατοίκους, ακολουθούμενες από την Ελλάδα 58, την Κύπρο 43, την Κροατία 38, την Ουγγαρία 32 και την Πορτογαλία 28.

Σέ πλήρη ισορροπία της κλίμακας βρίσκονται Γερμανία, Πολωνία και Σλοβακία με 3 ραδιοφωνικές επιχειρήσεις ανά εκατομμύριο κατοίκους.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here